Pod lupom američkih istražilaca i nabavka izbornih tehnologija u BiH

Prema još nezvaničnim informacijama, u Sjedinjenim Američkim Državama otvorena je ozbiljna istraga u vezi sa dodjelom posla kompaniji Smartmatik, zbog sumnji na koruptivne radnje, kojom je, između ostalih, obuhvaćen i Krstijan Šmit. I nije to jedini problem s kojim se ovih dana suočava bivši samoprozvani visoki predstavnik.

Kongresmen Selest Maloj pozvala je američku kancelariju za kontrolu strane imovine – OFAK da ispita Šmitovo miješanje u demokratske procese u BiH. Posebno je ukazala na smjenu legitimno izabranog predsjednika Republike Srpske Milorada Dodika, u kojoj su učestvovali i zvaničnici na nivou BiH i Centralna izborna komisija.

Ugovor o primjeni novih izbornih tehnologija, vrijedan skoro 75 miliona KM, koji su Centralna izborna komisija BiH i američka kompanija Smartmatik potpisali u maju, sada je pod lupom američkih istražilaca, tvrdi dugogodišnji šef Predstavništva Republike Srpske u Vašingtonu Obrad Kesić. Prema njegovim informacijama, istragom je obuhvaćeno više lica.

– To obuhvata Kristijana Šmita, zato što je on nametnuo sve te odluke koje su dovele do tog ugovora i pojedinačne članove CIK-a, zato što su učestvovali. Ta istraga, iako je u početnoj fazi, prema informacijama koje stižu, ima dovoljno dokaza da se nastavi i da bude usmjerena i prema drugima koji su bili u to vrijeme u američkoj Ambasadi – kaže Kesić.

Paralelno s ovom, kongresmen Selest Maloj, od kancelarije OFAK-a zatražila je i istragu i o Šmitovoj ulozi u krivičnom gonjenju, a kasnije i smjeni legitimno izabranog predsjednika Republike Srpske, navodeći da Vašington treba da sankcioniše one koji su u tome učestvovali. Za zvaničnike Srpske, to je još jedan dokaz da u svijet sve više dopire istina o situaciji u BiH.

– Pokušavamo izaći u svijet sa istinom i došlo je vrijeme da bude preispitan način djelovanja Šmita, ali i visokih predstavnika – poručuje premijer Srpske Savo Minić.

Delegat u Domu naroda PS BiH poručuje da vrijeme pravde za Republiku Srpsku konačno dolazi.

– Da li tim ljudima treba uvesti sankcije? Apsolutno da. Oni su bili zajedno sa jednim dijelom tužilaca i sudija učesnici jednog organizovanog napada na Ustav BiH – ističe Kovačević.

Inicijativa kongresmenke Maloj samo je prvi korak u tom smjeru, smatra stručnjak za međunarodne odnose Lučijano Kaluža. Iako i dalje nije riječ o potpunom zaokretu u američkoj politici prema BiH važno je, kaže, da se otvori debata o ulozi neimenovanih stranaca i da se čuje i glas Republike Srpske.

– Ovo je prvi put da se na nivou američkog Kongresa otvara tema da li je uklanjanje demokratski izabranog lidera putem odluka tzv. visokog predstavnika i CIK-a, kao alata kojim se on služio, ustvari bilo legitimno provođenje Dejtona, ili direktno miješanje u sam izborni rezultat. Ovo je sad već direktna analiza provođenja Dejtonskog mirovnog sporazuma – kaže Kaluža.

Hoće li i kada Šmit odgovarati za sve ono što je, tokom nelegalnog mandata radio u BiH i dalje je predmet rasprava, ali jedno je sigurno – njegova uloga tek će biti predmet ozbiljnog preispitati.