Na fotografiji se nalazi Novosadska sinagoga, jedno od najlepših i najznačajnijih arhitektonskih zdanja u Srbiji. Iako se često u svakodnevnom govoru naziva „crkvom“, ona je jevrejski bogoslužbeni hram – sinagoga.
FOTO. BALKAN TV CAN
NOVOSADSKA SINAGOGA – BISER SECESIJE I SIMBOL NOVOG SADA
Novosadska sinagoga podignuta je između 1906. i 1909. godine, a svečano je završena i otvorena 1909. godine. Projektovao ju je čuveni mađarski arhitekta Lipot (Leopold) Baumhorn, jedan od najpoznatijih graditelja sinagoga u Evropi, koji je projektovao više od dvadeset monumentalnih jevrejskih hramova.
Današnja građevina predstavlja petu sinagogu koju je jevrejska zajednica podigla u Novom Sadu. Prva sinagoga postojala je još početkom 18. veka, dok su se nove gradile kako je zajednica rasla. Sadašnji kompleks nastao je na mestu ranijih hramova i obuhvata sinagogu, zgradu Jevrejske opštine i nekadašnju Jevrejsku školu.
Arhitektonski, sinagoga je izgrađena u stilu mađarske secesije, sa elementima neoromanike i vizantijske arhitekture. Dominira velika centralna kupola visoka oko 40 metara, dok su fasade ukrašene dekorativnom žutom opekom, belim malterisanim površinama i bogatim ornamentima. Posebnu pažnju privlači velika rozeta na glavnom pročelju i skladna kombinacija oblika koja ovu građevinu svrstava među najlepše sinagoge u ovom delu Evrope.
Tokom Drugog svetskog rata novosadska jevrejska zajednica pretrpela je velika stradanja. Godine 1944. sinagoga je služila kao mesto okupljanja Jevreja pre deportacije u nacističke logore, što je ostavilo dubok trag u istoriji grada. Na zgradi se danas nalazi spomen-obeležje posvećeno žrtvama Holokausta.
Posle rata broj Jevreja u Novom Sadu znatno je smanjen, pa sinagoga više nije korišćena za redovna bogosluženja. Zahvaljujući izuzetnoj akustici, danas predstavlja jedan od najpoznatijih koncertnih prostora u Srbiji. U njoj se održavaju koncerti klasične muzike, horski nastupi, međunarodni festivali, kulturne manifestacije i svečane akademije, čime je postala jedan od simbola kulturnog života Novog Sada.
Novosadska sinagoga danas nije samo remek-delo arhitekture već i spomenik kulture od velikog značaja, svedočanstvo višestoljetnog života jevrejske zajednice u Novom Sadu i trajni simbol multikulturalnosti grada. Njena monumentalna lepota, istorijska vrednost i kulturna uloga čine je nezaobilaznom destinacijom za domaće i strane posetioce.
Foto: Novosadska sinagoga – Portal Balkan TV
Be the first to comment